Project: Financiële implicaties AFIR

Nederlandse kosten van Europese laad- en tankinfrastructuurbeleid in kaart

Opdrachtgever: Rijkswaterstaat / Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat
Jaar: 2022
Methodiek: Scenario-analyse
Werkvelden: Energietransitie en -infrastructuur en financieel-economische waardering

 

Gigi van Rhee

ir. Gigi van Rhee MBA

Algemeen Directeur

Inhoudsopgave

De uitdaging

In het kader van het Fit-for-55-pakket wil de Europese Commissie de alternatieve tank- en laadcapaciteit versnellen door bindende doelen op te nemen in de Alternative Fuels Infrastructure Regulation (AFIR). Deze EU-richtlijn bevat minimale capaciteitsdoelen voor laadinfrastructuur, waterstof, walstroom en LNG.

Voorafgaand aan de definitieve regelgeving vroeg Rijkswaterstaat Stratelligence te onderzoeken wat de financiële implicaties voor Nederland zouden zijn. Uitdaging was dat tijdens de studie nog onduidelijk was welk compromis zou worden bereikt tussen het Commissievoorstel (2021), het Raadsakkoord (juni 2022) en het Europees Parlement (september 2022).

Onze aanpak

Stratelligence berekende voor drie ambitieniveaus (laag, midden, hoog) de kosten:

  • Investeringskosten voor laadinfrastructuur (lichte en zware voertuigen), waterstoftankstations en walstroom
  • Publieke bijdrage op basis van impact assessment en onrendabele top-methode
  • Scenarioanalyse gevoeligheid voor aannames over bezettingsgraad en verkoopmarge

Belangrijke kanttekeningen:

  • Kosten voor netverzwaring beperkt meegenomen
  • Diepere netinvesteringen vanaf transformatorstation niet meegeteld
  • Resultaten daarom met enige voorzichtigheid te interpreteren

Als referentie werd het kostenniveau voorafgaand aan de energiecrisis gehanteerd.

Het resultaat

Totale benodigde investeringen: €1,1 tot €1,5 miljard

  • Grootste deel (±50%) voor laadinfrastructuur lichte voertuigen
  • €166-278 miljoen voor zware voertuigen
  • €12-120 miljoen voor waterstof
  • €360-367 miljoen voor walstroom

Publieke bijdrage: €300 tot €600 miljoen

  • Afhankelijk van ambitieniveau en berekeningsmethode
  • Bij onrendabele top-methode: €440-591 miljoen, vooral voor walstroom
  • Laadinfra lichte voertuigen zou in een aantal scenario’s zonder aanvullende publieke bijdrage moeten kunnen

Aanbevelingen voor vervolgonderzoek:

  • Nauwkeuriger onderzoek naar kosten netverzwaring
  • Geografisch gedifferentieerde bezettingsgraden
  • Samenhang tussen vervoersaantallen en infrastructuurcapaciteit

De cijfers zijn gebruikt voor overheidsbudgetreservering en Nederlandse inbreng in Europese onderhandelingen over AFIR.

Gerelateerde expertise

Laten we uw complexe vraagstuk samen ontrafelen

Heeft u een strategische uitdaging waarbij onzekerheid of verschillende belangen een rol spelen? Of wilt u meer weten over onze methodieken?